Wat leuk om te zien dat mijn hennepproject voor het Textielfestival even in de schijnwerpers staat in het najaarsmagazine van het Quiltersgilde.
Ik heb met heel veel plezier aan het project voor het textielfestival gewerkt, en k heb veel over hennep geleerd en vooral respect gekregen voor de veelzijdige, duurzame toepassingen van hennep.
Meer Hennep
En er was meer hennep in het nieuws! Koningin Máxima bracht een bezoek aan de Achterhoek om alles te leren over biobased bouwen. Haar dag begon aan de rand van het akkerland, waar ze uitleg kreeg over het oogsten van hennep. En alsof dat nog niet indrukwekkend genoeg was, ging ze vol bravoure zelf achter het stuur van een grote hakselaar zitten.
Daarna bezocht ze een bouwproject waarin hennep gebruikt wordt als isolatiemateriaal. Een mooi voorbeeld van hoe natuur en techniek hand in hand kunnen gaan.
Schaap, vacht, wol, vezel, draad
Niet alleen hennep, maar ook wol staat bij mij hoog in het vaandel. Daarom bracht ik een bezoek aan de Schaapskudde in Haaksbergen . Ik was vooral benieuwd naar wat er met de wol gebeurt nadat de schapen geschoren zijn. En al snel kwam ik erachter: wol is hier veel meer dan een bijproduct.
De geschiedenis van de schapen in Haaksbergen gaat diep. Eeuwenlang trokken er schaapskuddes over de heidevelden en zandgronden rondom het Haaksbergerveen. De schapen waren onmisbaar; ze leverden mest, vlees en wol. Met de komst van kunstmest veranderde het landbouwlandschap echter ingrijpend en verdwenen de traditionele kuddes langzaam. In 1953 kwam er een einde aan de schaapsherder met zijn kudde.
Na een lange afwezigheid keerde het schaap gelukkig weer terug, vooral dankzij natuurbeheer. Begrazing bleek de ideale manier om de heide open te houden en te voorkomen dat bomen en struiken het overnemen. Zo combineert de huidige kudde iets ouds met iets eigentijds: het onderhouden van het landschap én het bewaren van streekgeschiedenis.
Sinds 2016 woont de kudde aan de Schapendrift, bij de Wolschuur. En daar begint een heel ander verhaal. Op tafel zie ik niet keurig opgewonden garen liggen, maar ruwe wol, direct van het schaap. Hoeveel stappen moeten er nog genomen worden voordat je daaruit kunt breien, haken of weven!
De vachten worden uitgezocht en verwerkt, waarbij gekeken wordt naar het ras en de eigenschappen van de wol. De ene wol is perfect voor vilten, de andere juist om te spinnen. Als ik een pluk wol vasthoud, voel ik niet alleen de zachte structuur, maar ook een stukje landschap.
De Wolschuur is een bijzondere plek voor textielliefhebbers. Je kunt er niet alleen wol bewonderen, maar er ook actief mee aan de slag. In workshops leer je bijvoorbeeld spinnen: eerst wordt de wol gekamd, dan met een spintol of spinnewiel uitgetrokken en gedraaid tot draad. Het lijkt makkelijk, maar zodra je het zelf probeert, blijkt het best een kunstje: te veel of te weinig spanning – de draad verraadt meteen wat er misgaat. En juist dat maakt het uitdagend!
Ook het vilten krijgt hier volop aandacht. Met water, zeep en wol kun je een vacht transformeren tot nieuwe producten, van grote huisvachten tot combinaties van wol en zijde.
Wat een bijzonder tijdsbeeld: een eeuwenoud materiaal wordt herontdekt. In een wereld waarin textiel vaak anoniem uit fabrieken komt, zie je hier het hele proces. Schaap, vacht, wol, vezel, draad – en uiteindelijk iets dat mensen met liefde gemaakt hebben.
Voor mij als textielliefhebber is dat het mooiste. Als ik straks een streng handgesponnen garen in mijn handen heb, zal ik zeker even stilstaan bij de reis die het heeft afgelegd. Misschien begon die wel bij een schapenkudde op de Haaksbergse heide, rustig grazend.
Een bezoek aan de schaapskudde wordt zo veel meer dan een uitje. Het is een kennismaking met een levend stukje geschiedenis en met de lange, verrassende weg die een pluk wol aflegt voordat het in jouw handen terechtkomt.
Hartelijke groet, ook namens het Quiltersgilde,
Jo Huijsman
